Tapu kayıtlarının gerçeği yansıtmadığı veya hukuka aykırı şekilde oluşturulduğu iddialarında açılan en önemli davalardan biri tapu iptal ve tescil davasıdır . Bu dava sayesinde belirli şartların bulunması hâlinde mevcut tapu kaydının iptali ve gerçek hak sahibi adına yeniden tescil edilmesi talep edilebilir.
Ancak her tapu uyuşmazlığı tapu iptal ve tescil davasına konu olmaz. Hangi davanın açılacağı olayın özelliklerine göre değişmektedir.
Tapu İptal ve Tescil Davası Nedir?
Tapu iptal ve tescil davası; hukuka aykırı olduğu iddia edilen tapu kaydının iptal edilerek taşınmazın gerçek hak sahibi adına tescil edilmesi amacıyla açılan davadır.
Her dava kendi maddi vakıaları ve hukuki dayanakları çerçevesinde değerlendirilmektedir.
Hangi Durumlarda Açılabilir?
Tapu iptal ve tescil davaları farklı nedenlere dayanabilir.
Örneğin;
- Muvazaa iddiaları,
- Vekâlet görevinin kötüye kullanılması,
- Muris muvazaası,
- Hile veya irade sakatlığı iddiaları,
- Sahte vekâletname kullanılması,
- Kadastro uyuşmazlıkları,
- Zamanaşımı veya kazandırıcı zamanaşımıyla ilgili bazı uyuşmazlıklar
gibi durumlarda somut olayın özelliklerine göre dava açılması mümkün olabilir.
Tapu İptal ve Tescil Davasını Kimler Açabilir?
Hak sahibi olduğunu iddia eden kişiler veya mirasçılar gerekli şartların oluşması hâlinde dava açabilir.
Davacı sıfatı her olayın özelliklerine göre değerlendirilmektedir.
Tapu İptal Davasında Deliller Nelerdir?
Uyuşmazlığın niteliğine göre;
- Tapu kayıtları,
- Resmi belgeler,
- Tanık beyanları,
- Bilirkişi incelemeleri,
- Yazışmalar,
- Banka kayıtları,
- Diğer hukuka uygun deliller
mahkeme tarafından birlikte değerlendirilebilir.
Dava Ne Kadar Sürer?
Tapu iptal ve tescil davalarının süresi;
- Dosyanın kapsamına,
- Taraf sayısına,
- Bilirkişi incelemelerine,
- Tanık sayısına,
- Mahkemenin iş yoğunluğuna
göre değişiklik gösterebilir.
Bu nedenle her dava için kesin bir süre vermek mümkün değildir.
Tapu Başkasına Devredilirse Ne Olur?
Taşınmazın dava devam ederken veya dava açılmadan önce üçüncü kişilere devredilmiş olması, her olayda aynı hukuki sonucu doğurmaz.
Devrin niteliği, üçüncü kişinin iyi niyet durumu ve diğer hukuki şartlar birlikte değerlendirilir.
Sık Sorulan Sorular
Tapu iptal davasını mirasçılar açabilir mi?
Şartların oluşması hâlinde evet.
Tapu iptal davası ile tazminat birlikte istenebilir mi?
Dosyanın özelliklerine göre farklı talepler ileri sürülebilir.
Tapu iptal davasında tanık dinlenir mi?
Uyuşmazlığın niteliğine göre tanık deliline başvurulabilir.
Tapu iptal davasında zamanaşımı var mı?
Davanın dayandığı hukuki sebebe göre farklı süreler ve değerlendirmeler söz konusu olabilir.
Sonuç
Tapu iptal ve tescil davaları, taşınmaz hukukunun en teknik ve kapsamlı dava türlerinden biridir. Davanın başarıya ulaşabilmesi için hukuki sebebin doğru belirlenmesi, delillerin eksiksiz hazırlanması ve sürecin usul kurallarına uygun şekilde yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.
Bu Makale Hakkında
Bu makale Av. Aykut Yavuz tarafından hazırlanmıştır.
Av. Aykut Yavuz; yabancılar hukuku, vatandaşlık ve ikamet hukuku, aile hukuku, miras hukuku, iş hukuku, ticaret hukuku ve ceza hukuku alanlarında faaliyet göstermektedir. Yerli ve yabancı gerçek ve tüzel kişilere hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmeti sunmaktadır.
Kaynakça
1. 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu
Özellikle m. 683 (Mülkiyet Hakkı), m. 705 (Taşınmaz Mülkiyetinin Kazanılması), m. 1023 (Tapu Siciline Güven İlkesi), m. 1024 ve m. 1025 (Yolsuz Tescil ve Tapu Sicilinin Düzeltilmesi) hükümleri.
Resmî Mevzuat:
https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4721&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
2. 2644 Sayılı Tapu Kanunu
Tapu sicilinin tutulması, tescil işlemleri ve tapu müdürlüklerinin görevlerine ilişkin temel hükümleri içermektedir.
Resmî Mevzuat:
https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2644&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=3
3. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
Tapu işlemleri, taşınmazların tescili ve tapu siciline ilişkin güncel uygulamalar.
Resmî Site:
https://www.tkgm.gov.tr
4. Oğuzman, M. Kemal / Seliçi, Özer / Oktay-Özdemir, Saibe
Eşya Hukuku, Filiz Kitabevi.
(Tapu sicili, yolsuz tescil, ayni haklar ve tapu iptal ve tescil davaları konusunda en çok başvurulan temel akademik eserlerden biridir.)
5. Altın Şahin, Hayrunnisa
“Tapu Sicilinin Düzeltilmesi Davasının Yolsuz Şerhler Bakımından Uygulanma Alanı” , Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 74, Sayı 3, 2025.
Makale:
https://dergipark.org.tr/tr/pub/auhfd/article/1658917
6. Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, 01.04.1974 Tarih, 1/2 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı
Özellikle muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davalarının temel içtihatlarından biridir.
Resmî Gazete:
https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/14944.pdf
Tapu iptal ve tescil davası Konusunda Avukat Desteği
Tapu iptal ve tescil davası ile ilgili her dosya kendine özgü koşullar taşır; yasal süreler, deliller ve usul kuralları sonucu doğrudan etkiler. Sürecin başından itibaren deneyimli bir avukatla ilerlemek hak kaybı riskini önemli ölçüde azaltır. Av. Aykut Yavuz, Bursa merkezli olarak Türkiye genelindeki ve yurt dışındaki müvekkillerine dosya incelemesi, strateji belirleme, dilekçe hazırlığı ve duruşma takibi konularında hukuki destek sunmaktadır.
Konuyla ilgili güncel kanun ve yönetmeliklere Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden ulaşabilirsiniz. Çalışma alanımız hakkında ayrıntılı bilgi için Bursa gayrimenkul avukatı sayfamızı inceleyebilir, ön görüşme talebiniz için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
